Gotland, ishulli më i madh i Suedisë me 60,858 banorë, ndodhet 275 km nga enklava ruse e militarizuar e Kaliningradit. Kjo pozicion strategjik e bën atë një objektiv potencial për Rusinë, e cila mund të kërkojë të vendosë një pikëmbështetje në Baltik. Kontrolli i Gotlandit konsiderohet thelbësor për të kontrolluar operacionet detare dhe ajrore në rajon, duke siguruar gjithashtu hyrjen e përforcimeve në shtetet baltike.
Suedia po zbaton një proces të shpejtë rimilitarizimi. Regjimenti P18, i mbyllur në vitin 2005, u rivendos në vitin 2018 dhe është zgjeruar me shpejtësi. Qindra rekrutë të rinj, përfshirë Ella Adman 19-vjeçare, po trajnohen në bazën ushtarake pranë qytetit Visby. Koloneli Andreas Gustafsson, komandanti i ushtrisë suedeze në Gotland, theksoi rëndësinë e mbajtjes së kontrollit të ishullit, si për Suedinë ashtu edhe për NATO-n.
Përveç mbrojtjes ushtarake, Suedia po forcon edhe rezistencën civile. Agjencia Suedeze e Mbrojtjes Civile dhe Rezistencës (MSB) po e përdor Gotlandin si model për përgatitjen kombëtare. Iniciativa “Stark socken” (Famulli e Fortë) nxit vetëmjaftueshmërinë, me banorë si Eva Rinblad që organizojnë grupe gatishmërie për emergjencat, inventarizojnë burime dhe planifikojnë qendra lokale sigurie. Plani i mbrojtjes 2025-30 i Suedisë e identifikon një sulm të papritur ndaj Gotlandit si një nga shtatë situatat me prioritet të lartë.
Mikael Frisell, drejtori i përgjithshëm i MSB, theksoi nevojën për një prani ushtarake dhe një mbrojtje civile të fortë për “mbrojtjen totale” të ishullit. Ai shtoi se Suedia po punon për ta bërë Gotlandin sa më të vetëmjaftueshëm në rast izolimi dhe ndërprerjeje të furnizimeve, duke u bazuar edhe në mësimet e nxjerra nga lufta në Ukrainë. Ishulli po përgatitet edhe për një evakuim provë të qindra banorëve më vonë këtë vit.
Suedia ka rritur kontributet e saj të mbrojtjes në 2.8% të PBB-së për vitin 2026 dhe 3.1% nga viti 2028. Megjithatë, përshpejtimi i riarmatimit është sfidues për shkak të kërkesës së lartë për pajisje ushtarake në Evropë. Edhe pse aktualisht nuk ka një kërcënim të menjëhershëm të një sulmi konvencional, spiunazhi dhe sabotimi mbeten rreziqe. Rreziku rritet nëse Rusia bëhet “e dëshpëruar”, veçanërisht në rast të një armëpushimi në Ukrainë.